Yazarkasa POS entegrasyonu nedir? Adisyon programı ile ÖKC nasıl konuşur?

Restoranlarda çoğu zaman iki ayrı dünya vardır: Siparişin girildiği adisyon programı ve satışın belgelendiği yazarkasa. Hesap kapanınca kasiyer tutarı programdan okur, yazarkasaya elle yazar, kartı banka POS'undan çeker. Her adım ayrı bir hata ihtimalidir.

Yazarkasa POS entegrasyonu bu iki dünyayı birbirine bağlar. Bu yazıda yeni nesil yazarkasanın (YN ÖKC) ne olduğunu, banka POS'unun neden yazarkasaya bağlanması gerektiğini, adisyon programının yazarkasayla nasıl "konuştuğunu" ve cihaz ya da program satıcısına neler sormanız gerektiğini anlatıyoruz. Mevzuat bilgilerinin kaynakları yazının sonunda.

Yazarkasa POS (YN ÖKC) nedir?

Yazarkasanın resmi adı ödeme kaydedici cihazdır (ÖKC). Bugün kullanılan cihazlar yeni nesil ÖKC'lerdir. Gelir İdaresi Başkanlığı'nın (GİB) YN ÖKC sık sorulan sorular sayfasına göre iki tür YN ÖKC vardır:

• EFT-POS özellikli YN ÖKC: Banka POS'unu kendi içinde barındıran, yazarkasa ile POS'un bütünleşik olduğu cihazdır. Halk arasında "yazarkasa POS" denen cihaz budur.
• Basit / bilgisayar bağlantılı YN ÖKC: İçinde banka POS'u bulunmaz; işletme isterse harici bir banka POS'u bağlanabilir.

Aynı sayfaya göre bütün YN ÖKC'ler bilgisayar tabanlıdır ve internet üzerinden GİB'in sistemleriyle iletişim kurabilir. Günlük kapanış (Z) raporlarının mali bilgileri, ÖKC TSM merkezleri denen güvenli servis sağlayıcılar üzerinden GİB'e elektronik olarak bildirilir.

Banka POS'u neden yazarkasaya bağlanmalı?

Kartla ödeme, yazarkasadan bağımsız bir işlem olarak düşünülmez. GİB'in bir özelgesinde aktarılan düzenlemeye göre basit ya da bilgisayar bağlantılı YN ÖKC kullanan işletmelerin harici banka POS cihazlarını yetkili ÖKC firmaları aracılığıyla YN ÖKC'ye bağlatmaları gerekir; YN ÖKC'den bağımsız banka POS'u kullanmak mümkün değildir.

Restoranlar için ayrıca bir kural vardır. GİB'in sık sorulan sorular sayfasına göre müşterinin masasına giderek seyyar banka POS'uyla tahsilat yapan lokanta ve restoranlar, seyyar EFT-POS cihazları yerine EFT-POS özellikli YN ÖKC kullanmak zorundadır. Yani masaya götürülen kart cihazı, fişi de kesebilen bir yazarkasa POS olmalıdır.

Aynı sayfaya göre YN ÖKC kullanmak zorunda olan işletmeler, her YN ÖKC'den banka veya kredi kartıyla ödeme kabul etmek zorundadır.

Adisyon programı ile yazarkasa neden konuşmalı?

GİB, restoran ve lokantalarda kullanılan satış programlarını açıkça düzenler. Sık sorulan sorular sayfasındaki açıklamaya göre:

• Restoranlarda satış sırasında kullanılan harici bilgisayar donanımları, restoran satış programları ve yazılımları YN ÖKC'lerle bağlantılı, entegre ve uyumlu yapıda kullanılmalıdır.
• Sipariş almak için kullanılan mobil el terminalleri ve mali değeri olmayan sipariş fişi üreten cihazlar da bu kapsamdadır.
• Harici sistemlerde yapılan her satış ve tahsilat işleminin yazarkasada mali değeri olan fişe dönüştürülmesi ve müşteriye ÖKC fişi verilmesi zorunludur.
• Bağlantının usul ve esasları GİB'in "ÖKC-Harici Donanım ve Yazılım Haberleşme Protokolü" (GMP-3) dokümanında belirlenmiştir.
• Bu kurallara uymayan işletmelere Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 355. maddesindeki özel usulsüzlük cezası uygulanabileceği belirtilir.

Pratikteki anlamı şudur: Adisyon programında kapanan her hesabın yazarkasada mali fişe dönüşmesi gerekir. Entegrasyon bunu elle değil, sistemle yapmanın yoludur. Kendi kurulumunuzun bu kurallara uygun olup olmadığını mali müşavirinizle değerlendirin.

Entegrasyon nasıl çalışır?

Ayrıntılar cihaz üreticisine ve programa göre değişir, ama akış genel olarak şöyledir:

1. Hesap kapanır: Kasiyer ya da garson adisyon programında ödemeyi başlatır.
2. Bilgi yazarkasaya gider: Satılan ürünler, tutar ve ödeme türü programdan yazarkasaya aktarılır.
3. Ödeme alınır: Kartla ödemede tutar POS'a elle yazılmaz; müşteri kartını yazarkasa POS'ta kullanır.
4. Fiş çıkar: Yazarkasa mali fişi düzenler; kartlı ödemede slip bilgisi fişle bütünleşik olur.
5. Sonuç programa döner: İşlemin başarılı olup olmadığı programa bildirilir, adisyon kapanır.

Bağlantı türleri

Program ile yazarkasa arasındaki bağlantının nasıl kurulacağı, örneğin kabloyla mı ağ üzerinden mi olacağı, cihaz üreticisine ve modele göre değişir. Hangi yolun mümkün olduğunu üretici ve yetkili servis belirler. GİB'in sayfasına göre harici banka POS'unun bilgisayar bağlantılı YN ÖKC'ye doğrudan kabloyla bağlandığı durumlarda GMP-3 dokümanına göre hareket edilir; diğer bazı bağlantı türlerinde belirli şartlarla serbest bir protokol de kullanılabilir.

Entegrasyonun işletmeye faydası

• Elle yazma biter: Tutar bir kez girilir; yazarkasaya ve POS'a yeniden yazılmaz.
• Gün sonu tutar: Programın raporu ile yazarkasanın Z raporu aynı satışlardan beslenir.
• Kuyruk kısalır: Hesap kapatma adımları azalır, yoğun saatte kasa rahatlar.
• Fiş unutulmaz: Her kapanan hesap için fiş adımı akışın parçası olur.

Entegrasyona geçmeden önce hazırlık

Entegrasyon bir gün içinde kurulur ama hazırlığı yapılmazsa ilk yoğun akşamda sorun çıkarır. Geçişten önce şu adımları planlayın:

1. Ürün ve vergi bilgisini temizleyin. Fişteki ürün ve vergi bilgisi programdan gelir. Ürünlerin adları ve vergi oranları doğru tanımlı olmalı; oranları mali müşavirinizle kontrol edin.
2. Ödeme türlerini eşleştirin. Nakit, kredi kartı, yemek kartı ve cari hesap gibi yöntemlerin her birinin yazarkasada nasıl işleneceği netleşmeli.
3. Bir deneme günü yapın. Servis saatleri dışında birkaç örnek hesap kapatın: tek ödeme, bölünmüş hesap, iptal ve iade.
4. Ekibi bilgilendirin. Kasiyer ve ödeme alan garsonlar yeni akışı ilk servisten önce görmüş olsun.
5. Gün sonunu karşılaştırın. İlk günlerde programın gün sonu raporu ile yazarkasanın Z raporunu yan yana kontrol edin.

Yazarkasadan e-belge: Yeni dönem

8 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 593 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği, YN ÖKC'lerden elektronik belge düzenlenmesinin usullerini belirledi. Hangi belgelerin düzenlenebileceği GİB kılavuzlarıyla, izin verilen cihaz marka ve modelleri de ynokc.gib.gov.tr ve ebelge.gib.gov.tr adreslerinde ilan edilir. Cihaz yenilemeyi düşünüyorsanız bu konuyu da satıcıya sorun.

Satıcıya sorulacak sorular

GİB'in sayfası, cihaz alırken satış bayisinden cihazın kullanım şartları ve getireceği maliyetler hakkında bilgi istenmesini öğütler. Biz de şu soruları eklemenizi öneririz:

1. Bu cihaz hangi adisyon programlarıyla entegre çalışıyor? Kullandığınız ya da düşündüğünüz programın adını verin ve yazılı cevap isteyin.
2. Entegrasyon hangi yolla yapılıyor? Kablo, yerel ağ ya da üreticinin yazılım hizmeti; kurulumu kim yapıyor?
3. Kartlı ödemede fiş ve slip bütünleşik mi? Masada kartla ödeme alıyorsanız cihazın taşınabilir modeli var mı?
4. Bölünmüş hesap ve parçalı ödeme nasıl işliyor? Aynı masada kart ve nakit karışık ödemelerde fişler nasıl çıkıyor?
5. Yemek kartı ve faturalı satışlarda ne oluyor? Bilgi fişi süreci programla birlikte nasıl yürüyor?
6. İptal ve iade nasıl yapılıyor? Programda iptal edilen bir ödeme yazarkasaya nasıl yansıyor?
7. İnternet ya da bağlantı kesilirse ne oluyor? Satışa devam edilebiliyor mu, kayıtlar sonra nasıl eşleşiyor?
8. Cihaz e-belge düzenleyebilen modeller arasında mı? 593 Sıra No.lu Tebliğ kapsamındaki gelişmeleri nasıl takip ediyorlar?

Aynı soruları adisyon programı satıcısına da sorun. Entegrasyon iki tarafın birlikte çalışmasını gerektirir; birinin "destekliyoruz" demesi yetmez.

Sık sorulan sorular

Yazarkasa POS ile banka POS'u aynı şey mi?

Hayır. Banka POS'u yalnızca kartlı ödemeyi alır. Yazarkasa POS (EFT-POS özellikli YN ÖKC) ise hem ödemeyi alır hem de mali fişi düzenler; ikisi tek cihazdadır. Ayrı bir banka POS'u kullanıyorsanız, yukarıda anlattığımız gibi bu cihazın yazarkasaya bağlı olması gerekir.

Yazarkasa POS'u nereden alırım?

GİB'in sık sorulan sorular sayfasına göre YN ÖKC'ler, kimlik gösterilerek yetkili ÖKC firmalarının satış ve servis bayilerinden alınır. Bayi, satıştan önce alıcının cihaz alıp alamayacağını GİB'in sisteminden sorgular. Vergi mükellefiyeti olmayanlar cihaz satın alamaz.

CheckMasa'da durum

CheckMasa'da yazarkasa (ÖKC) entegrasyonu için çalışma sürüyor; henüz kullanıma açılmadı. Hedefimiz, adisyondaki tutarın cihaza elle yazılmadan gitmesi ve mali fişin ödemeyle aynı akışta çıkması. Bugün CheckMasa adisyonu, ödemeyi ve raporları tutar; mali fiş yazarkasanızdan ayrıca kesilir. Kullandığınız ya da almayı düşündüğünüz cihazı bize iletirseniz durumu birlikte değerlendiririz. Gelişmeleri yazarkasa entegrasyonu sayfasında duyuracağız.

Yazarkasa, e-Adisyon, fatura sınırı ve bilgi fişi konularının tamamı için restoranlarda yazarkasa ve e-belge yazımıza bakabilirsiniz. Sorularınız için demo talebi bırakın; sizi arayalım.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; işletmenize özel durum için mali müşavirinize ve yazarkasa yetkili servisinize danışın.